Alle berichten door Marcel

Luisteren, genieten, nadenken en doen

Moederziel

In Moederziel beschrijft Sophie Zeestraten hoe haar leven op de kop ging nadat haar moeder -toen ze vijf jaar was- is weggegaan om niet meer terug te keren. Ze blijft bij haar vader en broer en leert overleven terwijl ze emotioneel totaal verwaarloosd wordt.

In het boekje “De herontdekking van het ware zelf” herkent ze wat haar is overkomen en haar eigen daarop aangepaste overlevingsstrategieën. Die strategieën had ze als kind nodig om met de moeilijke omstandigheden om te kunnen gaan. In haar volwassenheid blokkeren deze strategieën haar om voluit te leven. Dat begrijpend, neemt ze het besluit om haar verleden onder ogen te komen.

Ze probeert om haar leven objectief in beeld te brengen. Ze stelt veel vragen aan de volwassenen in haar kinderjaren over hoe het toen ging en waarom het zo ging. Eerst de veilige mensen, waar ze fijne herinneringen aan heeft, maar ook haar vader. En wanneer ze in contact komt met haar moeder, vraagt ze beide ouders om hun beeld van wat er waarom gebeurd is, opnieuw te beschrijven. De herinneringen worden weer opgerakeld, krijgen kleur en worden levendig. Zo ook de pijn, de eenzaamheid van de verwaarlozing en haar onzekerheid door alles in het leven zelf te moeten ontdekken. Ze ervaart daarop intens haar emoties van boosheid, woede en verdriet. Door hier niet voor weg te lopen, maar ook door haar angsten voor afwijzing aan te gaan, stelt ze alle vragen die ze heeft. Zo vallen de puzzelstukjes op zijn plek en kan ze de feiten aanvaarden en komt er – voor zover het aan haar ligt – herstel van haar relatie met moeder en vader.

Het is een indringende geschiedenis. Door zelf door de pijn te gaan, komt er verandering in haar leven, komt er uiteindelijk een positief perspectief en leert ze omgaan met de altijd vermeden onaangename emoties.

Tijd van onschuld

Dit is een autobiografie met daarin een beklemmend thema. Het afstaan van een kind bij de geboorte…

Agnes groeit op in een traditioneel Rooms Katholiek gezin, waar de pastoor grote invloed heeft. Ze hoort bij de babyboomers en maakt de sociale revolutie van de flowerpower mee, de start van de ontkerkelijking, het losmaken van de vanzelfsprekendheden en overtuigingen van die tijd. De angst voor de verdoemenis, die de mensen aanstuurde in hun gedrag vergaat bij de jongeren. Maar Agnes is geen voorloper, meer een volger als 4 de dochter.

In haar tienertijd komen er vriendjes. En een ervan maakt haar zwanger. Het besef om nee te zeggen tegen zijn avances ontbrak. Ze had geleerd volgzaam te zijn. Er werden thuis nooit vragen gesteld. Op haar 15de is ze zwanger. Ze weet dat tot haar 8ste maand voor haar ouders geheim te houden. De gezinscultuur is gebaseerd op mannelijke eer en schaamte en vooral om geklets te voorkomen.

Onder een valse naam bevalt ze in het ziekenhuis. Thuis is er geen plaats voor haar dochter. Ze staat het af. Ze is nog een kind. Maar ze blijft wel de moeder. Het is een geheim dat ze blijft meedragen tot na jaren de tijd begint te rijpen om erover te praten. Het is een proces met allerlei sociale en psychologische aspecten. Mag ze haar dochter wel belasten met haar zijn? Heel langzaam ontstaat de wens tot contact. Zo gaat ze na 30 jaar naar de FIOM om te kijken of er contact gelegd kan worden met haar dochter. Dat contact komt. Het is een multidimensionaal en emotioneel verhaal. Mooi, beklemmend, verbindend en vol vragen. Ik lees het in één ruk uit. Het boeit me.

Het is een mooi boek geworden. Ik denk dat het goed doet aan ouders en kinderen, die in dezelfde situatie zitten.

Tijd voor een goed gesprek

Op het terras van een door vrijwilligers gerunde herberg in een Fries dorp worden we daartoe uitgenodigd. In gesprek zijn is voor deze herberg heel belangrijk. Op elk tafeltje ligt een aantal bierviltjes. Achterop staat

Maak van dit viltje een draaischijf,

1. pak het in je hand met de woordencirkel naar je toe en maak in het midden een deukje, het viltje is nu een beetje bol

2. leg het neer en laat het viltje als een tol ronddraaien, gebruik een pen of vinger als wijzer bij het draaiende viltje

3. ga in gesprek over het aangewezen woord, wees nieuwsgierig, hulpvragen: ‘wat is het eerste waar je aan denkt bij dit woord?’, ‘kun je daar meer over vertellen?’, ‘was dat eerst anders?’, ‘wanneer doe je dat bijvoorbeeld?’ etc.

Wat een leuk hulpmiddel om in gesprek te komen!

Goed vloeken

Sinds een paar maanden maak ik kennis met Rikko Voorberg. Niet in persoonlijk contact, maar door te luisteren naar zijn dagelijkse overwegingen en nu ook met een boek van zijn hand. Rikko is een man, die prikkelt. Rikko wil op dezelfde manier als Jezus rechtvaardig zijn, woorden omzetten in daden , zodat liefde en rechtvaardigheid geen mooie filosofische theorie is, maar een uit te voeren actie. Als tegenhanger tegen hypocrisie en blijvende gevoel van machteloosheid.

Liggend in een hangmat of met de benen op de bank lees ik zijn boek. Het voelt ter plekke hypocriet. De vraag is of dat het is.

Hij komt op het woord vloeken. Er is in Nederland een vloekwoord dat het meeste weerzin oproept. Het gaat om het woord ‘godverdomme’. Terecht stelt hij de vraag of het logisch zou zijn aan God om ‘me’, mijzelf dus, te verdoemen. De opvatting is wijdverbreid. Hij vraagt zich af of het niet veel waarschijnlijker “een aanvoegende wijs is, een Oudnederlandse vorm die een wens uitdrukt: moge de Heer dit of dat verdoemen. Net als bij ‘God beware’ en ‘God verhoede’. Zoals het Engelse equivalent luidt: ‘God damn it’, ..” En ik denk dat hij gelijk heeft. Deze vloek is geen vloek, maar een wens vanuit een ervaren onrecht of pijn in de situatie. Vloeken wordt zo een niet willen wegkijken en uitdrukken van woede. Vloeken zoals ook in psalmen soms grof gesproken wordt. Kwaad worden over onrecht.

Het je laten raken en komen tot een gepaste vorm van actie. Liefde handen en voeten geven. Goed tegenover kwaad zetten. Negativiteit neutraliseren. Afwijzing beantwoorden met acceptatie. Tonen dat we niet meer wegkijken waar geld verliezen komt te staan tegenover het verliezen van mensen. Kiezen voor een wereld waarin iedereen gelijkwaardig is. Je jezelf steeds blijven afvragen of je aan de ander geeft, wat jezelf ook had willen ontvangen. Naast de mens denk ik ook aan het dier. Heersen, waartoe wij als mensen volgens de bijbel geroepen zijn, is goed doen, zodat alles gedijt. Zo zie ik het.

Het betekent veranderen in denken. Nadenken over wat ons beheerst. Is het angst of is het vertrouwen? Ik denk dat het daar begint. Woede, onmacht en daadkracht horen bij elkaar. Durf ik mezelf te laten raken? Durf ik persoonlijk daadkrachtig te zijn?

Rikko beschrijft hoe hij als kind opgroeit in een dominees gezin. En hoewel zelf ook gelovend hij zich losmaakt omdat hij niet tevreden is met de vastgestelde antwoorden. Hij onderzoekt, houdt het geloof vast, stelt vragen en leeft steeds meer naar de antwoorden, die hij vindt. In het boek “De dominee leert vloeken” geeft hij een tussenstand van het toepassen van het anders denken. Hij accepteert wat anderen over hem denken omdat hij buiten de paadjes loopt. Hij luistert naar commentaar en feedback. Wil niet eigenzinnig zijn. Hij wil leven in de voetsporen van Jezus. Ik voel me met hem verbonden daarin. Ik zoek ook naar wat het voor mij betekent.

Narziss en Goldmund

Nadat ik van Hermann Hesse het boek Demian had gelezen, werd me gevraagd of ik ook het boek ‘Narziss en Goldmund’ kende. Nee dus. Het zou een bijzonder boek zijn. Demian heb ik vlot gelezen en smaakte naar meer. Waarom? Hesse schrijft vlot, is diepzinnig en weet met zinnen mij te raken. Hij raakt diepere lagen aan. Het is gelinkt aan het religieuze, maar ook aan het zelf tot nadenken gezet worden en dingen vanuit verschillende invalshoeken benaderen.

‘Narziss en Goldmund’ is een vertelling welke speelt in de middeleeuwen. Het vertelt over twee jonge mannen, die elkaar ontmoeten in een klooster. Narziss is een slimme, intellectuele man, die nauwelijks ouder is dan Goldmund en gewijd wil worden als monnik. Alles wat hij doet is beredeneerd. En vanuit kennis en wetenschap benadert hij met veel inzicht de dingen, die hij tegenkomt. Zo ook Goldmund, die zijn leerling wordt. Ze zijn in alles tegenpolen. Goldmund is een lieve, maar impulsieve en rusteloze jongen. Hij is geen denker, maar heeft wel iets wat Narziss niet heeft.

Narziss leert Goldmund steeds beter begrijpen en overtuigt hem om zijn hart te volgen en het klooster vaarwel te zeggen. Hoe het hoorde, hield hem tegen. Een poosje later, na een niet gezochte seksuele ervaring met een zigeunervrouw in het open veld, is er iets losgemaakt. Iets wat ontembaar (b)lijkt. Het vrouwelijke roept het verlangen op naar zijn verloren moeder. De jonge Goldmund trekt daarop de wijde wereld in, eerst op zoek naar de zigeunerin. Wanneer hij beseft dat dit geen blijvertje is, laat hij dat doel los en neemt hij het leven zoals het komt. Hij zoekt schoonheid, genegenheid en spanning. Als zwerver leidt hij zo een bewogen (liefdes)leven. Hij komt overal en nergens. In een klooster ziet hij een Mariabeeld. Dat laat hem niet meer los. De schoonheid ervan raakt hem diep en hij ontdekt daarin een manier van kennen, herkennen van het moederlijke. Hij gaat op zoek naar de beeldhouwer. Wanneer hij deze vindt, lijkt hij even rust gevonden te hebben. Hij wordt zelf beeldhouwer. In het kunstzinnige weet hij zijn innerlijke belevingswereld uit te drukken. Een aantal jaar is hij in opleiding en maakt hij een meesterwerk. Maar ondertussen blijft het avontuur – dat is diep van binnen de wens naar emotionele verbondenheid – te lonken. Hij laat de vastigheid los en zwerft weer verder. Hij maakt veel nare dingen mee. Hij gaat ook uitdagingen aan, ook wanneer dat grote risico’s meebrengt. Wanneer hij zo op een dag in zeer hachelijke omstandigheden verzeild raakt, komt hij tot zijn grote verbazing zijn goede vriend Narziss tegen.

Er volgt een tweede contact met elkaar. Narziss en Goldmund zijn onuitgesproken innerlijk diep verbonden. Ze hebben daarom een ongemakkelijke vriendschap. Veel filosofische gedachten worden geuit in de dialogen. Ze leren beiden veel over het (ook religieuze) conflict tussen geest en lichaam, denken en voelen, kennis en kunst.

Opnieuw een heel mooi boek.

Positief omgaan met mensen

Het lijkt zo eenvoudig om positief met mensen om te gaan, maar het valt vies tegen in de praktijk. Geregeld zul je mensen tegenkomen die moeilijk gedrag vertonen of die het nadrukkelijk met je oneens zijn. Mensen die niet naar voor jou belangrijke dingen willen luisteren. Recent heb ik een boek gelezen dat ik via via in handen heb gekregen. De pakkende titel is “Hoe je vrienden maakt en mensen beïnvloedt.” De schrijver van dit boek heeft in Verenigde Staten een reputatie opgebouwd van de maakbaarheid. Hij lijkt zelfs een soort van revolutie te hebben veroorzaakt.  Was vroeger de gematigdheid en introvert de norm. Deze man heeft door talloze cursussen en trainingen de bevolking ertoe gebracht om juist een extraverte uitstraling op prijs te stellen. Zo iets begreep ik na het lezen van het boek “Stil” van Susan Caen. Dus de naam van Dale Carnegie riep wel wat op.

Toch ben ik aan het boek begonnen, omdat ik niet bijvoorbaat een oordeel wil hebben. En daarmee blijk ik direct in te stemmen met de basisbeginselen, die de schrijver voorstelt. Voor een goed contact met de ander kun je beter niet de ander bekritiseren, beleren of veroordelen. Dat lijkt me toch een open deur. Maar veel mensen missen dit toch wel. Wat ook helpt voor een goed contact, is om je waardering te laten blijken. Uiteraard alleen wanneer je dat eerlijk en oprecht meent. En zo geeft de schrijver voor hen die niet snappen hoe je goed met anderen kunt omgaan, talloze tips. Zijn praktijkvoorbeelden zijn vooral uit de oude doos en Amerikaans. Geregeld komt een vroegere president in zijn verhalen voor, zoals Abraham Lincoln en Theodore Roosevelt. Voor hem als reuzen uit de Amerikaanse geschiedenis. Het is ook een boek van die tijd. Geschreven in 1936. En het is opnieuw vertaald en ook in Nederland weer uitgegeven.

Het boek heeft vier delen. Drie delen heb ik met plezier gelezen. Sociaal onhandige mensen kunnen best veel aan de drie hoofdstukken hebben. Want het klopt toch dat goed contact met de ander erom vraagt dat de ander blij moet zijn met jouw aanwezigheid. En dat ontstaat wanneer je oprecht belang stelt in die ander. De nadruk komt ligt op eerlijkheid en oprechtheid. De sfeer in het spreken doet veel. Laat die sfeer steeds aangenaam zijn, adviseert hij, zelfs wanneer je het inhoudelijk oneens bent. Wat een contrast met hoe in ons parlement soms wordt omgegaan met elkaar. Wat enorm helpt, – voor mij ook weer een open deur -, is om een aandachtige luisteraar te zijn. Help die ander om aan jou te vertellen wat hem of haar zo bezig houdt. Zorg als luisteraar dat je die ander kunt samenvatten en zijn of haar kernbelang erkent. Door in eerste instantie te praten over de dingen die de belangstelling hebben van je gesprekspartner, geef je de ander de ervaring dat hij belangrijk is. Dat willen we allemaal voelen in contact. Basisvoorwaarden.

Het gaat bij het beïnvloeden erom dat je naast deze goede basisvoorwaarden ook tact en inzicht hebt. Zo vertelt hij dat heel verstandig is om eerst duidelijk voor ogen te zien wat je gaat zeggen op basis van wat je weet dat de ander – op basis van zijn of haar belangstelling of drijfveren – daarop zal kunnen antwoorden. Ga niet onnodig op andermans tenen staan. Honing werkt beter dan azijn. Ga om met de ander zoals je het zelf gewenst zou hebben.

Het laatste gedeelte, deel 4, lijkt er niet in te passen. Dat gedeelte geeft mij wel de kriebels van manipulatie en onechtheid.

Mensen, die geregeld in conflict zijn met anderen of die het gevoel hebben alleen te staan in hun leven, kunnen aan de lessen veel hebben. Deel 4 kunnen ze gewoon overslaan.

Kijkje bij de 112 meldkamer

Als kind was ik al enthousiast over geüniformeerde diensten. Ik was een poosje bij de jeugdbrandweer in Hendrik Ido Ambacht. Trots zat ik bovenop de brandweerauto.

Jarenlang wilde ik ook bij de politie. Ik koos uiteindelijk voor de verpleging. Ik droeg zo jarenlang een wit uniform in een Rotterdams ziekenhuis. In 1985 reed ik op mijn verzoek een avondje mee met de ambulance van de Rotterdamse GGD. Gaaf om mee te maken.

In mijn latere banen kwam ik steeds weer opnieuw in aanraking met de politie en de ambulancedienst. In overleggen en in crisissituaties. Vanuit de GGZ mocht ik ook bij de politie kennis overdragen over het omgaan met psychische patiënten in crisissituaties.

In jaren 2000 werd ik vanuit de RIAGG, waar ik toen werkte, ingewerkt bij Geneeskundige Hulpverlening bij Rampen en Ongevallen (GHOR) t.b.v. de psychosociale opvang. Bij verschillende rampenoefeningen was ik betrokken, o.a. bij De Kuip in Rotterdam. Prachtig was dat. Alles over integrale samenwerking moest nog worden uitgedacht. Heel interessant om daarbij betrokken te zijn. Een aantal jaar deed ik piketdiensten voor de GHOR om bij een eventuele grootschalige gebeurtenis een opvangteam te kunnen oproepen en aansturen. Eén keer moest ik ervoor aan de slag.

Uitnodiging. Een centralist van de brandweer heeft mij voor vandaag uitgenodigd om in de gemeenschappelijke meldkamer van de veiligheidsregio’s Rijnmond en Zuid Holland Zuid rond te kijken. Hij heeft daar een dagdienst te draaien. De meldkamer blijkt gevestigd op 21ste verdieping van World Port Center op de Wilhelminapier. Op 4 computerschermen per persoon wordt informatie gezien en verwerkt. De tafels zijn ook in de stastand in te stellen.

Drie meldkamers bij elkaar!

Met enthousiasme en kennis van zaken, ook theoretisch, informeert hij me over de positie van de meldkamer, in het verleden en nu. En hij legt uit hoe het allemaal werkt. Prachtig om te zien hoe geavanceerd de organisatie daarvan is geregeld, zodat er altijd hulpdiensten bereikbaar en beschikbaar zijn. Zo’n meldkamer is de verbindingsdienst, die alles aan elkaar knoopt met steeds meer actuele informatie over wat, waar en hoe. Ook de locatie van de melder is direct op een scherm zichtbaar. De drie diensten werken nauw samen. Geregeld gaan de diensten alle drie op een melding af, zoals bij een reanimatie. Er gebeurde van alles in de paar uur dat ik mee keek en mee luisterde. Iemand die onwel was en uit een huis getakeld moest worden om te worden vervoerd. Een eenzijdig ongeval met een auto. Een bootje stuurloos op een groot water. Gelukkig waren er geen grote problemen, al was dat inhoudelijk voor mij natuurlijk meer boeiend geweest. Als geïnteresseerde in deze organisaties was het even een eldorado.

De Erasmusbrug met daarachter het Noordereiland.

Ik kreeg ook een rondleiding in dit cruciale gebouw voor de haven en de regio. Hier is namelijk ook het centrale crisiscentrum van de regio. En zo kon ik mijn eerder opgedane kennis over de GHOR weer completer maken met plaatjes over waar de coördinatie bij grootschalige problemen plaatsvindt. Een mooie en leuke stage!

Je kunt de ‘Rotterdam’ zien liggen.

Jona zonder walvis

Een podcast van het ND met Mounir Samuel gaf de aanleiding om dit boek aan te schaffen. In de podcast wordt hij bevraagd over het boek wat hij schreef over klimaatverandering. Hij noemt het zelf overigens klimaatramp. Hij heeft honderden bronnen geraadpleegd, zoals overheidsrapporten, podcasts, nieuwsartikelen, vakliteratuur en documentaires en in “Jona zonder walvis. Een profetie voor Nederland” beschrijft hij de gevonden feiten. Hij ziet in Jona zichzelf, iemand die de bevolking moet waarschuwen. Ook hij had er geen zin in.

Hij concludeert dat we maatschappelijk op bijna alle fronten verkeerd bezig zijn, hoe geldzucht en macht ons in de greep heeft en we met elkaar de totale schepping uitputten. Nederland voorop! De klimaatramp heeft verschillende aspecten en alles beïnvloedt elkaar. We zitten er midden in. Het gaat over de landbouw, de luchtvervuiling, over de gevolgen van overbevissing, de vervuiling van de oceanen, over de rol van CO2 in de afmosfeer tot het belang van de walvis. Indrukwekkend vind ik daarin hoe de natuur als een circulair systeem werkt en dus de gevolgen ook in alles doorwerken. Mounir schrijft over de twijfelachtige rol van Shell. (Zelf denk ik dan aan de hoeveelheid Nederlandse politici die daar eerder carrière hebben gemaakt.) Ook over de rol van het Nederlandse bedrijfsleven in de verwoesting van de Amazone zet hij feiten op een rij. We hebben daar als land een grotere verantwoordelijkheid dan je bedenkt. Een grotere vinger in de pap dan gedacht. De VOC mentaliteit is nog niet voorbij. Rijk worden ten koste van anderen. Ook in de film Seaspiracy komt dit heel concreet naar voren. Alle reden om geen vlees of vis meer te consumeren.

Het boek is doorspekt met feiten, cijfers en uitleg over biologie en chemie. Lang niet alles kan ik inhoudelijk begrijpen. Dat hoeft ook niet om toch de boodschap van Noumir te vatten. Mounir stimuleert om politieke moed te hebben en gezamenlijk gezonde keuzes te maken. Hij geeft ook talloze tips mee. Een oproep ook om terug te keren naar God, die het leven schiep en zag dat het goed was. Je naaste lief te hebben als jezelf. De aarde zien als een plek voor iedereen. Het is een boek om over na te denken en over na te praten en goede keuzes te maken.

Jona zonder walvis, Mounir Samuel, uitgeverij Nieuw Amsterdam.

Verloving in Zwitserland

Op 3 juli 1982 in de vroege morgen arriveren we per trein in de Zwitserse stad Zürich. Hier zal onze tussenstop zijn. Het einddoel is Graubünden. We zijn er echt vroeg, want de winkels zijn nog niet open. Dat geeft niet.  We hebben elkaar en we gaan gewoon op zoek naar een leuke plek waar we ons kunnen verloven.

We verloven ons wel een beetje stiekem. De gewoonte om er een heel feest van te maken, past niet zo bij ons. Losmaken van hoe het hoort. Hoe het hoort is niet zo interessant. Wat we graag willen wél. Welke reacties het kan oproepen, laten we los. Onze beide ouders weten daarom ook niets van onze keuze om te verloven. Wij weten het al maanden. We gaan hen positief verrassen. Per post!

De plek van verloving is aan de kade bij de Zürichsee. De plek waar de vele zwanen zijn. Daar geven we elkaar een ring en gaan we kaartjes schrijven naar onze ouders en anderen.

We rijden daarna verder met de trein naar Graubünden. We zullen daar deelnemen aan een Duitstalig internationaal kamp. We zijn een stelletje. We zijn de enige Nederlanders. We zijn anders. Zo voelt het. De liefde voor de bergen wordt hier geboren.

Vandaag is ons jubileum! Het is vandaag precies 40 jaar geleden.

Keti Koti

Keti Koti is de jaarlijkse viering van de afschaffing van de slavernij. In 1863 werd de Nederlandse slavernij afgeschaft. Voor Surinamers en Antilianen is dit een belangrijke dag. En voor ons?
Het is mooi om stil te staan bij de woorden ‘bevrijding’, ‘slavernij’, en ‘verbroken ketenen’. Dat laatste is wat Keti Koti betekent. Ik ben voorstander om jaarlijks als land Keti Koti te vieren. Jaarlijks stil te staan bij wat slavernij en de bevrijding ervan betekent en na te denken over ons gedrag, want de slavernij is wel afgeschaft, maar ergens toch ook weer niet.

Op de website van International Justice Mission (IJM) lees ik dat veel mensen denken dat slavernij al honderden jaren niet meer bestaat. Miljoenen kinderen, vrouwen en mannen worden mishandeld, verkracht en uitgehongerd in boerderijen, bordelen, vissersboten en fabrieken. Dat zijn meer slaven dan ooit in de wereldgeschiedenis.

IJM is dagelijks bezig om concreet mensen, met juridische middelen, te bevrijden. Ieder mens heeft immers recht op een leven vrij van geweld.
Wanneer slaven vechten voor hun vrijheid, worden zij verschrikkelijk mishandeld. Samen met IJM kunnen wij voor de middelen zorgen om hen hun vrijheid te geven en de slavenhandel voor eens en altijd kapot te maken. Dat spreekt mij aan.

Een bevrijd leven hoort bij Gods plan. Ik schreef daar eerder al iets over. Jezus zei: De Geest van de Heer is op Mij. Hij heeft Mij met zijn Geest gezalfd om aan arme mensen goed nieuws te brengen. Hij heeft Mij gestuurd om mensen die een gebroken hart hebben te genezen. Om gevangenen te vertellen dat ze vrij zijn. Om blinde mensen te vertellen dat ze weer kunnen zien. Om slaven als vrije mensen weg te sturen. En om te vertellen dat het feestjaar van de Heer begonnen is.’  Vanaf vandaag ga ik International Justice Mission steunen.


Workshop kruidengeneeskunde

Ter afsluiting van mijn militaire diensttijd kreeg ik van mijn collega’s een prachtig boek aangeboden, ‘Gids geneeskrachtige kruiden’, een uitgave van Readers Digest. Toen recent op De Peerdegaerdt de workshop kruidengeneeskunde werd aangeboden, werd het bezit van dat boek in herinnering gebracht en heb ik het weer ingekeken.

Het is alweer een tijd geleden dat ik Landgoed De Peerdegaerdt bezocht. Ik heb daar een mooie herinnering aan. Dus daar weer eens heen gaan, is een aangenaam vooruitzicht. Net na de ingang staat een los houten huis. De deur staat open. Binnen staat een lange tafel waar we aan kunnen schuiven. Midden op de tafel in lengte staan potten met diverse kruidentheemelanges en potten met gedroogde kruiden klaar. Alles ziet er heel verzorgd uit.

We genieten in de workshop ook van soep met een krachtige smaak. Het is zelf gemaakt van ‘onkruid’: brandnetels, óók een kruid met een geneeskrachtige werking.

Lissette Kreischer laat ons vooraf weten: “Natuurvolken weten het al vele eeuwen: de kruiden onder onze tenen en boven ons hoofd zijn krachtige medicijnen. Velen zijn dat alleen een beetje vergeten. Maar het mooie is dat die medicijnen overal voor het oprapen liggen.“De natuur is krachtig en begeleidt ons door het leven met al haar mooie lessen. Wat nu als je elk seizoen naar de wetten van die wonderlijke natuur zou luisteren? Het is niet moeilijk; tekens en uitnodigingen zijn overal. Zijn ze je bijvoorbeeld weleens opgevallen, die crèmekleurige vlierbloesems die ontluiken in de lente en die diep paarsrode, bijna zwarte vlierbessen die schitteren in de nazomer? Die bloesems en bessen hebben onder andere een weerstandsverhogende en bloedzuiverende werking. Komt dat even handig uit in een tijd dat ook griepachtige verschijnselen de kop opsteken. Een slimme actie dus van Moeder Aarde, om precies dat in de natuur ten tonele te laten verschijnen wat wij en andere diersoorten op dat moment het hardst nodig hebben. Heb je de schatten eenmaal gevonden, dan zul je zien dat het jachtige leven verandert in een schitterend kruidig avontuur. “

Gepassioneerd vertelt Lisette hoe zij herboriste is geworden en hoe ze vanuit een betonnen wereld de groene wereld heeft leren ontdekken. Ze is er door gefascineerd geraakt. Diep onder de indruk hoe alles met elkaar samenhangt. De natuur is een samenhangend geheel. De mens, de dieren en planten hebben allemaal een eigen rol. Alleen het intuïtieve is bij ons mensen grotendeels weggeëbt. Deze tijd van crises nodigt uit om weer bewust te leven met respect en aandacht voor alles wat leeft. De wondere wereld van de natuur is daarvoor heel uitnodigend. Bijna altijd is er een natuurlijk herstel.

De natuur laat zich kennen door ervaring. Is dat niet net zo als de omgang met mens en dier? In het westen zijn we steeds meer beïnvloedt geraakt door boeken, door abstracte kennis. Wat niet beschreven is, wordt niet meer gekend. Die natuurlijke kennis wordt verdacht, is alternatief geworden. We zijn in de loop der tijd veel kwijt geraakt, zo wordt wel duidelijk.

Lisette heeft daarom een holistische benadering. Naar mijn idee een vorm van Hebreeuws denken. Ze citeert Dr. Peter Theiss: ‘In de holistische therapie benadert men de plant als een complexe compositie, bestaande uit werkzame en begeleidende stoffen waarbij het geheel meer is dan de som van zijn bestanddelen. Enkel focussen op bestanddelen wordt vanuit deze therapie gezien als een beperking van mogelijkheden, een waardevermindering van de beschikbare potenties.’

Ze heeft zelf flink wat ervaring opgedaan met de geneeskrachtige werking van kruiden, met zowel mensen als met dieren. Er zijn echter zoveel planten. Daarom heeft ze een selectie gemaakt van planten waar ze veel mee werkt. Ze staan in potten op de tafel. Lisette legt uit wat de kruiden doen in het menselijk lichaam. We ruiken de kruiden, maar gaan ook de planten opzoeken in het veld en de moestuin. Daar proeven we ze. Bitter, slijmerig, zacht, zoet, allerlei typeringen zijn ervoor. Het herkennen van de planten is natuurlijk belangrijk. Klein beginnen is het devies.

Er worden naast theemelanges ook tincturen gepresenteerd. En we brouwen onze eigen tinctuur. Het is tenslotte ook een workshop.

Waterpest

Het lijkt wat op een schilderij van Monet wanneer ik het probeer om de bloemen op het water van nabij te fotograferen. Op verschillende dagen probeer ik het daarom opnieuw.

Het is zeldzaam eenvoudig om deze plant te laten groeien. Daar hoef je niet veel moeite te doen. Je gooit het in het water en het groeit. Breek er een stukje af, zet het stekje in het water en het groeit weer verder. Het groeit flink. Daar heeft het zijn naam ook aan te danken. Er worden verschillende voordelen van waterpest omschreven. Het maakt als geen andere waterplant zuurstof aan. Het neemt (overtollige) voedingsstoffen in het water op. Het reinigt het water en is daardoor een goede concurrent tegen algen en het gaat in grote hoeveelheden verzuring van het water tegen. Niet bepaald de pest voor je water dus. Wat het graag heeft, is wat stroming erin. Dat willen we graag nog erin proberen te brengen.

De bloemetjes zijn klein en heel fragiel.

Stilgezet

Op allerlei momenten ben ik vandaag even stilgezet.

Bij het Spoorwegmuseum in Utrecht begint het. Voor het voormalige station Maliebaan staat namelijk een monument voor de weggevoerde joden uit de stad. Ook mensen met een zeer gewaardeerde familienaam staan erop. Zou het familie zijn in de verte? We weten het niet. Maar het geeft mij steeds te denken.

In het museum staat een oude veewagon, waarin destijds onze Joodse landgenoten naar de vernietigingskampen zijn vervoerd. Ik ben erin gestapt. Binnen is het donker. Slechts wat kieren in het hout zijn er. Benauwend. En hun toekomst was nog meer benauwend en donker.

Op een houten bankje bij de Koninklijke Wachtkamer staat het opschrift; ‘AL REIZEND ERVAART GIJ HET LEVEN VREEMDER: OVERAL ANDERS EN OVERAL EENDER’. Zou dat ook voor de Joodse reizigers zo geweest zijn?

In een etalage zie ik het schilderij dat het bovenaan dit blogje staat. Varkens zwemmen in Utrecht met de Domkerk in het water. Dat geeft toch ook te denken?

In een boek van Hermann Hesse uit 1930 lees ik later de volgende zin. ‘Mijn doel is, om altijd zoveel mogelijk de plaats te bekleden, waar ik zo goed mogelijk dienstbaar kan zijn, waar wat ik ben en wat ik aan eigenschappen en begaafdheden bezit in de beste aarde zullen vallen en een zo breed mogelijke uitwerking zullen hebben. Een ander doel is er niet.’ Goed willen doen… Voor mensen, voor de natuur. Verantwoordelijkheid nemen in de ingewikkelde wereld met tegenstrijdige belangen en inzichten.

Heimwee

In de jaren ’90 raken we betrokken bij de geloofsgemeenschap dat in dit kerkje samenkomt, de Kerk van de Nazarener. Het is voor mij dan nog een onbekend kerkgenootschap. Het is aantrekkelijk omdat het een overzichtelijke groep mensen is met een warme saamhorigheid en passie. Als je de kerk theologisch zou moeten plaatsen tussen de bestaande kerken, dan bevindt de kerk zich zo ongeveer tussen de evangelische en de traditionele kerken in. Passend bij mij. Open voor iedereen.

Tegenover de hoofdingang staan prachtige oude Dordtse geveltjes en ietsje verderop de ingang van het Dordts Museum. Op de jaarlijkse Dordtse Boekenmarkt, op de eerste zondag van juli, gaan na de viering de deuren van onze kerk open voor alle voorbijgangers. Iedereen is dan welkom. Prachtige ervaring. Lekker jezelf zijn als kerk midden in de Dordtse binnenstad.

Zo midden in de stad samenkomen heeft altijd iets speciaals gehad. Het is al weer lang verleden tijd. De hoeveelheid bezoekers is gaan groeien en besloten is om een groter gebouw te gaan zoeken. We verhuizen als kerk. Het kleinschalige verdwijnt. In het grote gebouw en in de grote groep vind ik niet meer zo mijn plek. Heel jammer!

Ons oude kerkgebouw is in de afgelopen jaren geheel gerestaureerd. Aan voorzijde is een modern gebouw geplaatst in plaats van het verpauperde huisje. Aan achterzijde is ook een moderne aanbouw gekomen. Wanneer ik het goed begrepen heb, komt daar nog een kunstzinnig front voor te staan.

Ik ervaar een gevoel van heimwee wanneer ik het oude gebouw nu weer zie. Dààr voelde ik me thuis.

Ik heb naar vrijheid gezocht…

Bij afscheid nemen komt naar voren wie iemand is geweest. Opnieuw zijn we bij een uitvaart geweest. Opnieuw is er een negentiger die van ons is weggegaan. Ze is haar leven lang zoekend geweest. Ze heeft naar liefde gezocht en die zelf ook volop gegeven. Ze zal daarom enorm worden gemist.

Een gedicht wordt door haar dochter voorgelezen. Een indringend gedicht.

Daarachter schreef ze zelf (= God).

God is liefde. Liefde geeft vrijheid. Is liefde God?

Helende verbondenheid

Met een groepje collega’s vanuit verschillende plaatsen in Nederland trekken we een dagje op in de polders van Dordt. We kennen elkaar alleen van het beeldscherm. Het is bijzonder om elkaar dan in levende lijve te zien en met elk een individueel moment te kunnen hebben.

Tijdens de lunch komen gezamenlijke gesprekken op gang. We stellen elkaar inhoudelijke vragen vanuit ons beroep en worden wijzer van de verschillende reacties. En dan komen we ook bij onszelf uit. We kruipen allemaal verder uit onze schulp. Het voelt vertrouwd en er is ruimte om ook heel kwetsbare levenservaringen te delen, nare, maar goed bewaarde geheimen. Er is zoveel veiligheid, door wijd openstaande oren, ogen en harten. We beseffen het allemaal dat er iets heel speciaals gebeurt.

Er is ontferming, inclusie en maximale betrokkenheid. Hier veranderen mensenlevens. Hier is groei. Wat een onvergetelijke ontmoeting is dit! Goddelijk noemt iemand het! En ik denk dat het klopt.

Uit de hoogte

Recent is het gelukt om toch de Wilde Wingerd te bezweren. Plaatselijk was die een meter of meer hoger gegroeid dan gewenst. Dus moest ik wel de ladder op. Het is een herhaling van zetten. Ladder op de juiste plek zetten en dan zo hoog mogelijk proberen te komen. Naar boven toe zie je alleen maar bladeren, die steeds dichterbij komen. Wanneer ik op hoogte ben, ga de kniplijn terugzoeken. En dan geef een resolute knip in het twijgje en dan trek ik van beneden naar boven het twijgje los van de muur. Soms is dat wel even een overweldigende bedoeling, wanneer het gebladerte op mijn hoofd en schouders terecht komt. Het is eng, noch gevaarlijk. Ik sta stevig en houdt me goed vast. Wanneer wat los geknipt is, ook naar beneden valt, ben ik daar klaar. Een metertje opschuiven….

En dan zie ik de tuin vanuit een heel ander perspectief. Dat heb ik vaker gezien, maar ik blijf het zo mooi vinden. Is ie niet mooi groen zo? Ik geniet van dit uitzicht vanuit de hoogte.

Mooi Dordt

Met de veerpont van Zwijndrecht naar de Hooikade in Dordrecht. Een binnenvaartschip gaat naar de ene kant en een duwbak combinatie naar de andere kant en dan komt er ruimte om door te varen naar het mooie centrum van onze stad.

Het blijft toch heerlijk om over dat water te gaan. Een tochtje met ‘hindernissen’. Maar dat is geen probleem!

Eenmaal van boord komen we weer een verrassing tegen. De Mazelaarsbrug wordt – met de hand- opengedraaid. Daarmee draait de brug opzij, zodat pleziervaartuigen erdoor kunnen. Zo zien we Dordt als maritieme stad. 🥰

“Ik ruik honing!”

Vanmiddag zit ik te lunchen in de tuin. We verzetten nadien twee zinken bakken met bloeiende bloemen en sindsdien ruik ik 🍯 honing! Gewoon vanuit een bloemenmengsel in pot gezaaid. Ik ga met mijn neus op zoek naar wat ik ruik: Lobularia Maritima moet het zijn, een chic woord voor zilverschildzaad. Wat een heerlijke geur is dat! Bij iedere zuchtje wind komt er weer wat honing voorbij.

Land, lucht en water

Fietsen in het Groene Hart. Dat plezier gunden we onszelf naar aanleiding van een tip van het Zuid Hollands Landschap. Een mooie route langs o.a. het riviertje de Vlist. Vanaf Nieuwpoort in de Alblasserwaard over de Lek naar Schoonhoven en dan via de Reeuwijkse plassen en Gouda weer terug. Een mooie tocht van omstreeks 55 km.

Wat is het toch een schoonheid! De groene polders, de slootjes en riviertjes vol met waterlelies en dotterbloemen. Over een slingerweg tussen grotere waterpartijen met daarbij de blauwe lucht met de wolken. En dan zo’n ophaalbruggetje ter verbinding. Dat is zó Hollands! Heerlijk!

Wat ook heel erg bij het Nederlandse platteland hoort, is polsstokspringen. In het voorbijgaan zagen we dat ook! De jongen kwam droog aan de overkant!

Witte klavertjes

Zo onderweg komen we geregeld velden met witte klavertjes tegen.

In het logo van mijn praktijk staat ook een klavertje. Dat is niet zomaar: het klavertje is een symbool. In de tijd dat digitale camera’s net waren ontwikkeld, fotografeerde ik tijdens wandelingen van alles en nog wat. Zo fotografeerde ik ook bloemetjes en plantjes langs de kant van de weg. Een van die plantjes was een klavertje. Pas toen ik de foto op de computer bekeek en erop inzoomde, werd ik zeer verrast door de schoonheid van dit simpele bloemetje. Het raakte me. Ineens zag ik een vergelijking met de cliënten waarmee ik werk: een klaver is namelijk een plantje dat nauwelijks, en soms helemaal niet, wordt opgemerkt. Als je, zoals ik, zonder na te denken door het gras loopt, heb je voor je het weet een paar klavertjes vertrapt. Maar heb je de bloem van het klavertje wel eens goed bekeken? Die is eigenlijk heel mooi, zeker als je het uitvergroot bekijkt.

Mensen lijken in een bepaald opzicht wel wat op klavertjes
Mensen lijken in een bepaald opzicht wel wat op klavertjes. Je kunt ze ook gemakkelijk over het hoofd zien en daarmee voorbij gaan aan hun unieke waarde. Ieder mens, jij ook, is het waard om gezien te worden, om tijd en moeite in te investeren! Wanneer je oprechte aandacht aan iemand besteedt, zie je iemands kwaliteiten, verborgen (niet uitgesproken) verlangens en iemands kwetsbaarheid.

Snavelen

Op de dakkapel zitten twee duiven liefkozend naast elkaar. Dat is een romantisch gezicht. Een paar keer zijn ze aan het snavelen, wat staat voor het in elkaar steken van de snavels en het poetsen van elkaars veren. Ik begrijp dat dit bij het balts en paringsritueel hoort. Na het snavelen hoopt het mannetje met het vrouwtje te mogen paren. En dat zien we dan ook gebeuren. Het mannetje dat kort bovenop het vrouwtje klimt. Heel gewichtig!

Afscheid nemen van mijn vader

Vanmorgen, net voordat de afscheidsdienst zou beginnen, zie ik aan de dijk de lijkwagen staan. Straks zal mijn vaders lichaam hierin vervoerd worden. Ik weet dat er geen bloemen bij de kist zullen zijn. Dat is helaas niet te doen gebruikelijk in de cultuur waarin ik ben opgegroeid. Gelukkig voor mij zijn er wel bloemen hier bij de dijk. Bloemen, die fleur, licht en vrolijkheid geven; keer op keer een reden geven tot dankbaarheid. Vanwege de grootsheid van het leven zelf. Het leven dat komt en gaat. Er is een leven geëindigd en een nieuw leven gestart.

We gaan afscheid nemen. Eerst in de vorm van een formele, bij de context van het gezin passende kerkdienst. Woorden worden gesproken. Woorden van de voorganger over mijn vader. Woorden over het Woord om over na te denken. Woorden die raken. Woorden die vragen oproepen, omdat woorden ook betekenis geven aan en over religieuze denkbeelden. Woorden van troost. Woorden van verbinding. Woorden over Gods liefde.
We overdenken in de afscheidsdienst dat we hopen op God. God, die de bron van het Leven is, bij het begin en het einde is. Die ons door en door kent. In verbondenheid met God leven, geeft perspectief , ook voor mij. Een plaatje bij God heb ik niet. Wel woorden over wat ik in de verbondenheid met God ervaar en probeer uit te leven: geborgenheid, liefde, vrijheid, vrede, vriendelijkheid en vergevingsgezindheid.

Na de dienst komt de begrafenis. We schuiven de kist in de auto. Ik geef bewust het laatste duwtje. Ik neem afscheid. Onderlinge verbondenheid ervaar ik in het samen achter elkaar rijden. Dezelfde weg gaan. Het begin- en eindpunt zijn hetzelfde. We horen bij elkaar met de lijkwagen als verbindend voorganger. Die wagen, die ander verkeer, door even stil te staan op een kruising, dwingt tot respect voor mijn vader, die nu vervoerd wordt.
Er wordt gewacht. Met of zonder geduld.
Bij aankomst verbinden familie en anderen zich weer.

Twee generaties mannen begeleiden de kist met mijn vader naar zijn laatste rustplaats. Ik vind het mooi om zo onze vader als zonen en kleinzonen te dragen. Als vaders van onze kinderen en kleinkinderen nemen we zijn plek over als dragers van de familie.

De kist zetten we op de kettingen. Het voelt raar. Hier zal mijn vaders lichaam verder verblijven. Dat is definitief, besef ik. We staan dan bij het graf. We steunen met liefde onze lieve moeder, die haar innig geliefde ook moet loslaten. En dat na bijna 70 jaar met elkaar te zijn om gegaan.
70 jaar! Onwerkelijk lang! Na wat laatste woorden en een gezamenlijke bidden van het ‘Onze Vader’ volgt het afdalen van de kist. Die gaat diep in de grond. Nog een laatste eerbiedige blik in het graf volgt. Iedereen kijkt even naar beneden. Zij en wij. En dan lopen we ervan weg. Weg van mijn vader. We stappen in de toekomst zonder hem.

Daarna komen de verhalen. Verhalen over vaders’ leven. Verhalen over zijn omgang met ons, verhalen over zijn denkbeelden, zijn oorsprong, zijn rollen en hoe hij die invulling gaf. Onze ervaringen met vader. We vertellen het respectvol. Maar merken ook het verschil van hoe we ervaringen hebben beleefd. Ieders verhaal telt. Het verbindt.

Mijn vader is er niet fysiek meer. Dat betekent een grote verandering. Een overschakeling naar een nieuwe werkelijkheid. Mijn hele leven was hij een begrip. Van extreem grote betekenis. Bedenk: zonder hem was ik er nooit geweest en mijn kinderen en kleinkind ook niet. We leven op de schouders van onze ouders. Mijn vaders’ zienswijze heeft ook mijn leven beïnvloedt. En zo vergaat het alle mensenkinderen. We moeten allemaal onze eigen keuzes maken.
Recht en onrecht. Logisch en onlogisch. Ook die gedachten komen terug bij afscheid nemen. De emoties, die het oproept horen daar bij. Mogen denken en voelen wat je denkt. Zonder oordeel. Voor mij is de context belangrijk. Leven in vrijheid en verbondenheid vraagt voor mij om het begrijpen welke sociale- en andere omstandigheden gedachten en gedrag van mijn vader hebben beïnvloedt. Hoe groeide hij op. En hoe werkte dat uit in zijn keuzes.

Ik sluit af met de herinnering hoe hij aan tafel met ons bad. Zijn kinderen en kleinkinderen herinneren zich dat maar al te goed. Het is een dierbare herinnering:

O Vader, die al ’t leven voedt,
Kroon onze tafel met Uw zegen;
En spijs en drenk ons met dit goed,
Van Uwe milde hand verkregen!
Leer ons voor overdaad ons wachten;
Dat w’ ons gedragen als ’t behoort;
Doe ons het hemelse betrachten;
Sterk onze zielen door Uw Woord.

Tuin ’t Hofje 2

23 juli 2020 bezochten we deze tuin eerder. Daar schreef ik toen ook een blogje over en besloot met: “In deze tuin kom ik graag nog een keer terug”. Dat hebben we vandaag gedaan en daar hebben we geen spijt van.

We lopen eerst het brocante winkeltje binnen. Leuk al die oude spulletjes en de creativiteit. Ik houd daar wel van. We zoeken niets, maar op de een of andere manier is het inspirerend.

We komen op de officiële openingstijd en niet zoals de vorige keer op afspraak. Het verschil is merkbaar, want we zien dat er meerdere andere bezoekers zijn. Dat is totaal niet hinderlijk. Koffie en thee staan klaar. Zelfs verschillende verse taarten zijn er naar keuze. Je kunt jezelf bedienen, gebaseerd op goed vertrouwen. Fijn is dat! Je kunt binnen en buiten zitten.

We lopen een paar keer de tuin rond. Er is zoveel kleurrijks te zien. Een feest voor het oog. Net als vorige keer ben ik geneigd te blijven fotograferen.

De rozen kleuren mooi en ruiken heerlijk.

Wat mij ook zo aanspreekt in deze tuin, zijn de heggetjes. Het breekt de tuin en geeft de mogelijkheid om meerdere tuinen en/of sferen te creëren. Van laag naar hoog is er dan veel te zien. Het geeft ook richting.

We zien verschillende planten, die we even opzoeken om de naam te onthouden. Wellicht ook leuk voor onze tuin. Het bezoek van de vorige keer heeft al inspirerend gewerkt voor onze tuin. De verwondering blijft dat er zoveel diversiteit in planten is.

Ondanks dat er meerdere gasten zijn, is het heerlijk stil. De dieren laten zich vooral horen. Heel aangenaam. We horen volop fluiten, tjilpen, pauwen, en nog veel meer vogelgeluiden. Schapen blaten. Er zijn ongeveer een tiental lammeren. Die kleintjes blijven vertederend om te zien. Hun aanwezigheid is ook aan de afrastering te zien. Het is een stilleven.

We hebben opnieuw genoten van de tuin.

Weer helemaal opgeladen vervolgen we onze weg!

Op de fiets ter Kerke

Je zou denken dat ik dit over een willekeurige zondag schrijf, maar nee dat is het niet. Het is donderdag dat ik het schrijf. We gingen eigenlijk de gehele dag ter Kerke en steeds weer naar een andere. Het begin is koud, want we starten in het Zeeuwse kerkdorp Koudekerke.
We gaan vandaag een ronde rijden langs allerlei plaatsen, die op het einde …kerke heten. Op de plattegrond van Walcheren is dat goed te zien.

We rijden naar Biggekerke. In de schaduw van de oude kerk hier staat het standbeeld van de Zeeuwse vrouw. Ze staat er fier bij, maar te zeer in de schaduw van de bomen. Ik krijg haar niet echt scherp op de foto.

Via de knooppunten fietsen we in ongeveer 10-15 minuten naar Meliskerke. Meliskerke wordt beschreven als een Christelijk dorp in het hart van Walcheren, dat zijn eigen sfeer behouden heeft. In 2020 zagen we de scheve toren van de Odulphuskerk. Deze blijkt 83 cm uit het lood te staan. De naam van het dorp is voor mij bekend geworden door het boek “Dorsvloer vol confetti” van Franca Treur. In dit boek beschrijft ze het dorpsleven van Meliskerke in de jaren negentig van de 20e eeuw. Een aanrader om een inkijkje te krijgen in de ‘refo-cultuur’.

Een paar minuten buiten het dorp ligt een gehuchtje dat Sint Janskerke heet. Het heeft erg oude papieren, maar er is weinig van terug te vinden. Zo blijkt het geen kerkgebouw meer te hebben. Omstreeks 1575 werd het afgebroken.

We rijden verder en zien onderweg Poppekerke staan. Hier staat zelfs geen huis. Het is een kruising van wegen. Poppekerke was ooit een parochie en een ambacht. Opnieuw een plaats met oude papieren, want in 1271 wordt het al genoemd. Tijdens het beleg van Middelburg (1572-1574) raakte het waarschijnlijk zwaar beschadigd, zo lezen we. Rond 1953 werden de fundamenten verwijderd en werd het terrein geëgaliseerd waardoor nu niets meer herkenbaar is.

We hebben ook Boudewijnskerke opgezocht. Er is geen dorpje te zien.

Met een omweg via Westkapelle en Domburg komen we in Aagtekerke. Sinds 1327 is er in dit dorp sprake van de kerk van Sint-Agatha. Opnieuw dus een dorp met een oude geschiedenis. Rondom de kerk ligt een ring met oude huizen en bomen. Heel sfeervol is dat!

Mariekerke is het volgende dorpje met ‘kerke’ in de naam. Opnieuw is het een dorpje zonder kerkgebouw. De naam Mariekerke wordt in 1235 voor het eerst genoemd. De aan Maria gewijde kerk raakte waarschijnlijk net als Poppekerke beschadigd tijdens het beleg van Middelburg. De ruïne van de kerk is in de 18e eeuw afgebroken. Het is nu een mooi dorpje.

Grijpskerke is het volgende dorp dat we aandoen. Ook hier kunnen we om de kerk heen rijden. Blijkbaar is dat hier op Walcheren een oude gewoonte. Ze noemen het dorp in het Zeeuws Hriepskerke.

We hebben nog 1 dorp met kerke te gaan. Het is Serooskerke. Voor de kerk staat een monument van de tweede wereldoorlog. In november 1944 hebben de Engelsen hier gevochten en gewonnen.

We zijn nergens ter kerke gegaan in de betekenis van het bezoeken van een dienst. Het was een leuke tocht gekenmerkt door 10 plaatsen eindigend op …kerke, kerkgebouwen, wind, zon, ruimte, lucht en uitzicht!

Houtsnijwerk

In de hal van het Albert Schweitzer ziekenhuis staat een houten sculptuur van de Dordtse kunstenaar Gerhard Lentink.

De sculptuur neemt daar een prominente plaats in. Het is als een houten tent waar je in kunt zitten. Er staan twee houten bankjes in. Daarop zittend zou je het hout uitgesneden gedicht moeten kunnen lezen. Ik heb een poging gewaagd.

Het is mij echter niet gelukt om het te lezen.

Troostgevoel

Naar het ziekenhuis gaan zonder de reden van werk, betekent in de meeste gevallen dat er iets niet gaat zoals gewenst. Het is immers een ziekenhuis. De laatste tijd kom ik er erg vaak. Eerder kwam ik voor gezondheidsonderzoeken. Dat is gelukkig niet meer nodig. Nu kom ik op visite en gaat het om afscheid nemen.

In de lift

Waar je ook komt in het ziekenhuis, op de polikliniek of in de kliniek, steeds zijn er van die wandgrote foto’s met beelden van het Dordtse centrum. Dordt wordt getoond als vertrouwde oude en maritieme stad, de stad waar je je als Dordtse bezoeker thuis voelt. Voor mij werkt het troostrijk. Hoe gek wellicht ook. Ik ben in de stad en in het ziekenhuis.

De zorg in het ziekenhuis wordt door mij ervaren als met ‘hoofd, hart en ziel’. Warm, zorgzaam en liefdevol.

Vandaag is het 50 jaar geleden dat ik voor het eerst geconfronteerd werd met de dood. Mijn lieve opa stierf in 1972. Ook memorabel! En dat brengt me weer terug in het ziekenhuis waar dood en leven beide samen komen, want in het ziekenhuis worden ook (klein)kinderen geboren.

Jom Jeroesjalajiem

In mijn agenda wordt aangegeven dat vanavond Jeruzalemdag start. De joodse dag begint namelijk in de avond. Het is geen bijbels feest. Het is wel het meest recente feest van de joodse staat. Jeruzalemdag is namelijk de herdenking van de inname van de oude stad Jeruzalem (Al-Quds) op 7 juni 1967 tijdens de Zesdaagse Oorlog. Nu 55 jaar geleden. Ze vieren het op 28ste Ijar een datum van de joodse jaartelling.

Kinderen oefenen voor het feest. Foto genomen vanaf de muren rondom de oude stad.

In 2015 waren we in Jeruzalem toen dat feest werd gevierd. Ik herinner me hoe intens het voelde om de Israëli dit feest te zien vieren. Zeker bij de Hakotel hama’araviook ookwel de Klaagmuur genoemd. Van boven hadden we goed zicht op de dansende menigte.

Hakotel hama’aravi is het belangrijkste van de overwinning. De muur is een gedeelte van de muur in de Oude Stad die het plateau omringt en ondersteunt waarop de Rotskoepel en de Al-Aqsamoskee staan. Deze muur is tegelijkertijd de westelijke muur van de tweede Joodse tempel die op de Tempelberg heeft gestaan. Na de vernietiging van deze tempel door de Romeinse bezetters in het jaar 70 is alleen deze muur nog zichtbaar overgebleven.

Ik heb gelijk weer zin om daar weer eens heen te gaan! 🤭

Gevolgen van 15 minuten oorlog

Nu met de oorlog in Oekraïne krijgt het genieten van de vrijheid een extra lading.

Vanmiddag liep ik voorbij bij het beeld van Zadkine. Het herinnert aan het bombardement op Rotterdam op 14 mei 1940 dat tussen 13.27 en ongeveer 13.40 uur werd uitgevoerd door Duitse bommenwerpers in het kader van de Duitse militaire overval op Nederland.

In slechts een kwartier vernietigde het bombardement bijna de gehele historische binnenstad van Rotterdam, mede door de branden die ontstonden. Er kwamen volgens de gedenksteen 850 mensen om, er waren 2000 gewonden. 25000 woningen werden verwoest waardoor ongeveer 80.000 inwoners dakloos werden.

Wij hebben vanmiddag kunnen genieten van vrijheid in Rotterdam. Gesmuld van heerlijk en eerlijk eten vlak om de hoek aan de Wijnhaven. Ik was me ervan bewust te leven zonder een dreiging. Leven mogen in rust en vrede.

Wat wens ik dat iedereen toe!

Je kunt het dak op

Dat doen we toch niet veel. Maar vandaag gingen we in op de uitnodiging om het dak op te gaan. Hartje Rotterdam! Naast het WTC is een trap gebouwd waarover je op het dak komt en via een brug kun je zelfs 29,5 meter hoog over de Coolsingel heen lopen naar het dak van de Bijenkorf.

ROTTERDAM ROOFTOP WALK

Naast de ongebruikelijke uitzichten op het centrum van Rotterdam werden we ook enthousiast gemaakt voor het leefbaar maken van de platte daken. Vergroening! De wandeling over de daken is een uitnodiging om mee te denken over een ander Rotterdam. De Coolsingel is al flink verbeterd. 50% minder rijbanen. Meer rust, meer of beter zichtbaar groen.

Straks groenten verbouwen in hartje stad? Daarvoor kun je dan echt het dak op!

Spannend moment

Ik denk dat het vaker gebeurt dan dat ik het opmerk. Maar de afgelopen avonden was het steeds raak. Een krabbelend geluid bij het tuinhek of de buitenlamp die plotsteling aan gaat. Een poes. Die doorbreekt daarmee onze barrikaden, loopt door onze tuin en eindigt op de schutting. Ik weet het niet zeker, maar ze zullen op muizenjacht zijn. De sluipende beweging, het loeren over de rand… Het is steeds weer een spannend moment!

Vet belangrijk

Mijn interesses zijn breed. Wanneer een cliënt me iets vertelt waarover ik niets weet, ontstaat direct de behoefte om de kennis aan te vullen.

Zo ook recent over het thema ‘te zwaar zijn’, gecombineerd met moeheid en wisselende emoties. Sommige mensen hebben echt vet pech wanneer van alles op hun pad komt, waar ze eigenlijk weinig aan hebben kunnen voorkomen. Maar te zwaar worden dan? Ieder pondje gaat door het mondje toch?

Betreffende cliënt had van de huisarts een leestip gekregen. Juist ja. Dit boek, ‘Vet belangrijk’, geschreven door de artsen Mariëtte Boon en Liesbeth van Rossum. Meer wetenschappelijk gefundeerde kennis over de werking en functie van vet, over wat overgewicht en obesitas is, is belangrijk. De huisarts had een goede invalshoek gekozen. Kennis. Breed, genuanceerd en zonder oordeel.

Vet blijkt belangrijk voor ons lichaam. Naast dat vet hormonen aanmaakt, communiceert vet met onze hersenen en levert het ons energie. Vet blijkt niet simpel verkeerd te zijn. En te zwaar zijn is ook veel complexer dan gedacht. De schrijfsters brengen de vele factoren in kaart die hierop van invloed zijn: van slaap tot stress en van erfelijke aanleg tot medicijngebruik, en tal van andere verborgen dikmakers.

Het boek is vlot en onderhoudend geschreven. De moeilijke woorden of begrippen, worden na een uitleg gewoon nog een keer eenvoud herhaalt, zodat ook een geïnteresseerde niet-wetenschapper het goed kan volgen. Een vet leuk boek!

Dordt in Stoom

Al meerdere keren heb ik dit evenement bezocht. Meestal in de binnenstad wandelend langs de rivier in de drukke mensenmassa.

Vandaag wilde ik eens die aspecten beleven waar ik nog niet eerder aandacht aan besteedde: meegaan met de stoomtrein, met een oud schip op de rivier en de klassieke lijndienstbussen. Ik begon met een treinrit vanaf het Centraal Station.

Een DAF uit 1962

Met een oude streekbus word ik verder vervoerd naar de Kerkeplaat, waar het schip aanlegt om me te vervoeren naar het centrum.

Salonstoomschip Succes uit 1897

Voordat mijn schip, Succes, aankomt, zijn er een paar eerder terwijl ik in een lange rij wacht. In een bijzonder rustig tempo varen we naar het drierivierenpunt.

Veerdienst 3 uit 1898

We zien de drukte op de kade en tal van scheepjes, die komen en gaan.

Soms pijnlijk schril hoge fluittonen horen bij dit evenement. En hoe dichter bij het centrum hoe meer de geluiden te horen zijn. Het enthousiasme van het publiek is leuk om te ervaren. De sfeer in de trein, aan boord en in de bus is echt aangenaam. Iedereen heeft er zin in.

Een DAF stadsbus uit 1969

Twee keer ga ik met een bus mee. Het geluid ervan voelt zo vertrouwd. Ik ben direct weer terug bij de herinneringen in mijn kinderjaren. De geluiden van de bus deed ik altijd vol overgave na, wanneer ik mezelf buschauffeur waande terwijl ik speelde met het blauwe dessertlepeltje…

Brabantse Biesbosch

Ook onze omgeving heeft mooie plekken. De Dordtse of Hollandse Biesbosch kennen we wel. Het is keer op keer weer fijn om op ons eiland de rust hier te vinden. De Brabantse Biesbosch vormt echter het grootste gedeelte van de Biesbosch.

Vandaag zijn we bij Kop van ’t Land de Nieuwe Merwede overgestoken met de veerboot. We zijn in plaats van de richting Werkendam, nu de andere kant opgereden. We komen dan op een hele smalle strook land tot daar waar de Nieuwe Merwede en de Amer samen overgaan in het Hollands Diep.

In de verte zien we de Moerdijkbruggen liggen. We rijden deze doodlopende weg uit tot de halte van de veerdienst naar Lage Zwaluwe. Het pontje vaart juist weg, nog een flink aantal wachtende fietsers achterlatend. Wij keren om. We hebben een retourkaartje voor Kop van ’t Land.

Onderweg zien we vele plassen met dode bomen erin. Het geeft associaties met een maanlandschap. We zijn nieuwsgierig waarom zoveel bomen hier rechtop staan, maar geen loof dragen. Het antwoord is deze. Het gebied is terug gegeven aan de natuur en is het weer onder water. Daar blijken deze bomen niet tegen te kunnen.

Gelukkig is niet alles kaal. We hebben veel groen, maar ook andere kleuren gezien, zoals velden met boterbloemen. Het fietsen hier nodigt uit om het gauw weer eens te doen.

Fietshelm!

Ik had nooit gedacht een fietshelm te gaan dragen. Maar na berichtgeving dat mensen vanaf hun 55e slechter worden in hun balans, ben ik toch om.

Vandaag heb ik een flinke fietstocht met de fietshelm op gereden. Al een tijd gebruikte ik een petje. En ik stel vast dat een helm minder leuk staat, mijn haar daarna een bizarre vorm krijgt, maar wel meer voor afkoeling zorgt. En dat vind ik prettig.

Dus die fietshelm gaat echt vaker op!

Margriet

Even een rondje gewandeld. Prachtige avond. Sfeervol zonlicht. En dan bijna op het einde zie ik een groep met Margrieten staan. Sommige half open. Ik moet een rare houding aannemen om ze te fotograferen. Het resultaat vind ik prachtig. Wat een mooie wit met gele bloemen zijn het! Wit en geel. Mijn favoriete kleurcombinatie!

Het smalle pad

We kennen het paadje al 30+ jaren. Een olifanten paadje. We hebben in al die jaren er nog nooit iemand van gebruik zien maken en toch is het pad zo uitgesleten. Van de week zag ik het weer en nu zo nadrukkelijk met de grassen en het fluitenkruid tot op kniehoogte. Het paadje is dan nog smaller. Overdag maakte ik er een foto van en ’s avonds laat liep ik er over heen. Het voelde daarom een beetje als stiekem, maar het gaf me een kinderlijk plezier.

Creatief

Met dat heerlijke weer dit weekend hebben we de boel in de tuin weer opgefrist. Het tuinhek is gedeeltelijk vernieuwd en weer in kleur gebracht.

Ook onze creativiteit werd aangesproken. Wat te doen met Mr. Nilsson, het beeldje dat voor ons uit Zweden werd meegebracht? Wat te doen met onze oude bergschoenen? Het is zonde om die zomaar weg te doen! In eens kregen we ideeën.

In het kader van ‘doe eens gek’, een tegenhanger van ‘doe maar normaal, je bent al gek genoeg ‘, hebben de bergschoenen een totaal andere functie gegeven en Mr. Nilsson kreeg een ereplaats op het terras.

De schoenen zelf zijn een herinnering aan de tochten in de bergen, die gelijk staan aan verwondering, ontzag en vreugde.

Risico van hogerop komen

Al een poosje voelde ik me onzeker op de ladder. De twee voeten van de 🪜 waren eigenlijk niet ver genoeg uit elkaar en daarmee was het weinig stabiel. Hoe hoger op, hoe meer onzeker ik me begon te voelen. Van de week kreeg ik een idee: een stabiliteitsbalk toevoegen. Deze is besteld en vandaag kwam die binnen en kort erna heb ik die kordaat gemonteerd.

We kunnen weer de ladder op. Hoger op. De trap staat stabiel. Ik had de achterkant gedaan en begon net met de zijkant. Daar is het meeste werk. Maar toen bleken er andere risicofactoren, waar ik niet eerder mee van doen had gehad en waar stabiel staan niet genoeg voor is.

Een Kauwtje zag me bezig en die was daar blijkbaar niet van gediend. Hij scheerde vlak langs me, zodat de vleugels mij raakte. Dat gebeurde keer op keer. Blijkbaar heb ik een nest gemist?

Ik ben verder gegaan naar de voorkant en toen ik om de hoek wat weg knipte, kwam het Kauwtje weer aan. Weer voelde ik de vleugels en de wind van het gefladder. Dan is de boodschap duidelijk. Die moet mij daar niet, hoog bij de zijmuur. Het waarom weet ik nog niet, maar een confrontatie met zijn snavel lijkt me onprettig. Dat risico neem ik maar niet.

Toch mooi hoe de natuur werkt en ouders bescherming zoeken voor de kleintjes. Een kleine vogel jaagt een veel grotere mens weg. Geweldig toch?!

Inspirerende vrouw

Ik wil graag nog eens aandacht besteden aan dr. Edith Eger (1927) die ik ervaar als een zeer inspirerende vrouw. Rond haar 90ste schreef ze haar memoires wat nu te lezen is in haar boek “De Keuze“.

In 1944 toen ze 16 jaar was, werd ze per veewagen naar Auschwitz gedeporteerd. Haar ouders werden direct naar de gaskamer gestuurd. Edith mocht verder leven en werd kort na aankomst gedwongen om voor de beslisser, dr. Mengele, te dansen. Mengele, die later de bijnaam kreeg van de “engel des doods”. Auschwitz werd voor Edith de school voor het leven.

Haar eigen traumatische ervaringen is ze aangegaan. Vooral de terugkeer naar de meest enge plek ooit, heeft haar leven blijvend veranderd Ze is een levenskunstenaar geworden.

Als traumatherapeut heeft ze velen verder geholpen. En nog dagelijks (!!) ziet ze patiënten. Wat een prachtig uitdaging om na te volgen! Haar motto is dat we altijd voor vrijheid kunnen kiezen. Ze is oud, maar leeft jong. Nog steeds wil ze leren. ‘Problemen’ is een term, die ze niet meer wil gebruiken. We hebben uitdagingen. Er zijn veranderingen waar we mee om moeten gaan. En ik vind dat zij het mag zeggen.

Na haar eerste boek ‘De Keuze’ schreef ze ook nog een tweede, ‘Het Geschenk’. Daarin deelt ze uit wat ze heeft geleerd om vrij te leven. Parels van wijsheid! Daarover schreef ik eerder al een review.

Twee jaar geleden werd dr. Eger werd geïnterviewd door Jakob van Wielink. Vandaag zag ik een compilatie van het interview met haar op YouTube. Wat open en eerlijk en inspirerend is dat. Jammer genoeg is het niet in Nederlands ondertiteld.

Ook gewoon in Dordt

Met een vriend heb ik rond 20 uur gewandeld in de Nieuwe Dordtse Biesbosch. Deze keer zijn we gestart bij de Oosthaven van de Nieuwe Merwede. Zonder iemand tegen te komen hebben we zo’n 80 minuten gewandeld. We zagen tal van watervogels. Een mooie zilverreiger en een groep steltlopers vroegen mijn aandacht. Maar vooral uitzichten met een weerspiegeling van de zon op het water blijft voor mij een grote aantrekkingskracht.

De kracht van rust

Mirjam van der Vegt schreef dit boek. Wat een mooi boek is het geworden! De inhoudsopgave is al een mooie samenvatting van wat het boek wil zeggen, zoals het eerste hoofdstuk ‘Pauzes verdienen zichzelf terug‘. Hier leer ik een mooie les: rust nemen tussen de activiteiten. Dat vraagt een andere benadering van mijn agenda. Daar ga ik over nadenken hoe het aan te pakken.

Alle lessen zijn de moeite waard. Wat denk je van dit: beoordeel de dag naar wat je zaait, in plaats van wat je oogst. De neiging om resultaten te willen zien, concreet te zijn kan het echte ‘zijn’ in de weg staan door vooral te ‘doen’. Empathisch luisteren is voor mij het zaaien. En dat is een geduld kwestie.

Eerder leerde ik al om minder bereikbaar te zijn. De gift van die bereikbaarheid wordt vaak niet gezien door die er gebruik van maken. Tegelijkertijd kost bereikbaarheid veel. Voor je het weet sta je altijd aan. Onbereikbaar zijn geeft ruimte om op te laden.

Een bevlogenheid voor dingen komt wanneer je leeft vanuit je waarden. Het is daarmee ook de beste preventie voor een burnout of een bore-out.

Vanuit de hele Bijbel, maar ook vanuit andere bronnen word ik aangemoedigd om met de dag te leven en verwachtingsvol mijn roeping te volgen. Ik mag eruit halen wat erin zit. Voor vandaag! Er is ruimte nodig om lief te hebben, te voelen, om te bewegen, te creëren, etc. Voor alles is er een tijd. En die moet je jezelf geven om te kunnen genieten van de gift die Leven heet. Mooi is het om in dit kader na te denken over het verschil tussen streven en leven.

Het boek geeft 8 levenslessen verpakt in mooie verhalen. Rijkdommen die zijn gehoord bij anderen en hier worden doorgegeven.

Rust. Het is een uitdaging er te komen, maar een feest om er in te zijn en vanuit te leven. Het kan zijn als een dag waarop de vlag hangt.

Mooie quote

“We zijn geschapen in verhouding tot anderen. Het is belangrijk om trouw aan jezelf te verbinden met liefde voor anderen.”

In relaties gaat het om wederkerigheid. Jij ziet de ander en de ander ziet jou. Trouw zijn aan jezelf is de basis om trouw te zijn aan de ander. Dicht bij jezelf blijven en dicht bij de ander. Niet egoïstisch, maar wel vanuit de zorgzaamheid voor jezelf. Trouw zijn aan jezelf betekent ook dat je betrouwbaar bent. Je staat waarvoor je staat. Jouw ja is ja en jouw nee is nee. Sociaal wenselijke antwoorden zijn niet nodig. Jouw gedrag is een bewuste keuze. Je gunt de ander hetzelfde wat je jezelf gunt. Zo groeit onderlinge liefde.

Dag van de paardenbloem

Je moet er maar interesse in hebben om zoveel mogelijk varianten te ontdekken. Dat is aan mij niet besteed. Maar als bloem is de paardenbloem fleurig. In weilanden springt ze eruit. Jubelend! En ze zijn van groot belang voor de insecten en daarmee voor de vogels. Elke creatuur heeft een betekenis. Soms komt men er pas heel laat achter.

De paardenbloem wordt eenzijdig als onkruid behandeld. Ik denk dat onkruid beter te omschrijven is als ongewenst gewas op de plek van je keuze.

Paardenbloemen zijn mooi, kijk maar eens naar die gedetailleerde zadenbollen. Verfijnd! Maar we willen ze niet in de tuin!

Ieper (B)

Het West-Vlaamse Ieper staat vooral bekend als de plek waar duizenden soldaten in meerdere veldslagen omkwamen tijdens de Eerste Wereldoorlog (1914-1918). Vandaag dompelen we ons in de herinneringen aan die tijd. We lopen door nagebouwde loopgraven. Na vier jaar oorlog stond er in Ieper geen steen meer op de andere en vooral het Britse leger had veel doden te betreuren. In de vier grote veldslagen die rondom de stad plaatsvonden, sneuvelden 325.000 soldaten vanuit het Britse Gemenebest, met name Australië, Nieuw Zeeland en Canada en het Verenigd Koninkrijk. Ieper moest daarom een herdenkingsplek worden.

Bij Zonnebeke, een dorpje dat midden in de loopgraven oorlog lag, bezoeken we een herinneringsmuseum. Daar wordt duidelijk gemaakt hoe de strijd eraan toeging, welke omstandigheden er waren. Zeer interessant, maar ook erg indringend.  In de buurt van dit dorp bezoeken we ook twee militaire begraafplaatsen, o.a. Tyne Cot Cemetery, waar in totaal 11.957 soldaten zijn begraven, waarvan er 8.369 niet geïdentificeerd zijn.

Tyne Cot Cemetery

Aan het einde van de middag gaan we naar de stad Ieper. Een stad met prachtige gebouwen. De meesten daarvan zijn van ongeveer 1922. Na die oorlog.

Ook gaan we binnen bij de Saint George’s Memorial Church. Heel bijzonder hoe dat eruit ziet.

Saint George’s Memorial Church

In de Menenpoort wordt elke dag de herdenkingsceremonie gehouden. We maken het mee. Er staat een groep klaar in Schotse kilt en ze spelen samen indringende muziek met de doedelzak en trommels. Kijk maar mee:

De klaroeners van de Last Post Association staan in voor het blazen van de Last Post. Deze klaroeners zijn vrijwilligers van de Ieperse Brandweer. Ook daarvan maakte ik een filmpje. En zie eens wat een hoop , vooral Engels sprekenden erop afkwamen.

Deze eerste wereldoorlog was er niet in Nederland. We hadden wel te maken met de tweede. Nu in Oekraïne oorlog woedt, komen de beelden en verhalen, samen met de velden vol met dodelijke slachtoffers en muren vol met namen erg binnen.

We zijn geroepen om vredestichters te zijn.

Zeeuws-Vlaanderen oost

In de zomer van 2020 hebben we in één week tijd over al de eilanden van Zeeland gefietst. Wat ons niet meer lukte was het fietsen door Zeeuws-Vlaanderen. Het is op het wensenlijstje blijven staan. Tot vandaag. Via de Westerscheldetunnel zijn we via Terneuzen en Zaamslag naar Hulst gereden. Daar zijn we op de fiets gestapt.

Beeldhouwwerk ‘Ravelijn’ van Kathleen Verhegge.

In Hulst zijn diverse oudere stadspoorten zichtbaar. De Keldermanspoort (zie foto bovenaan) is een ruïne. Daarbij staat ook het beeldhouwwerk Ravelijn. We vragen ons wat de tekst ernaast ons te zeggen heeft: Die lezer van dit mocht sien en dencken in wat desolaetheyt alle religiosen ende andere goede menschen tot deser tyd geweest zyn
br Wouter

Hulst heeft een prachtig stadhuis en een kerk met een bijzondere toren. Het mooie van dit vestingstadje komt maar beperkt tot uitdrukking. Het is vandaag namelijk best fris. Het waait flink en de zon laat het ook afweten. Dus maak ik weinig foto’s. Hulst staat echter ook bekend om haar bourgondische karakter. Nadat we een eerste rondje in het stadje hebben gereden, zetten we ons daarom aan een van de tafeltjes in restaurant De Korenbeurs. We worden verleid om een lunch met veel asperges te gebruiken. En die smaakt uitstekend!

Dat is nog eens lunchen!

We fietsen verder het Zeeuwse Vlaanderen in. We gaan naar een ander oud stadje in de buurt, Axel. Ook daar is het door het weer niet aantrekkelijk om buiten te zitten en dat geeft het stadje minder allure vandaag.

Zuiddorpe

We rijden via Zuiddorpe, Koewacht, Sint Janssteen en Heikant weer terug naar Hulst.

Terug in Hulst klaart het langzaam op. De lucht wordt weer blauw, de zon schijnt. We gaan naar ons onderkomen bij Zaamslag.

Stilte

Donderdag is mijn vrije dag. Mijn werkweek zit flink vol met contacten. Cliënten van allerlei soort en met heel uiteenlopende vraagstukken komen bij me langs. Gesprek na gesprek, op sommige dagen tot wel 10 gesprekken per dag. Ik geniet ervan, steeds gericht op wat de ander ervaart, ziet, opmerkt en nodig heeft en wat mijn bijdrage daarin mag zijn.

Op donderdag probeer ik steeds vaker een dag(deel) te hebben waar ik tot mezelf kom. Tot stilte kom. En het is zo moeilijk om dan werk te negeren. Het is steeds een bewuste keuze. Toch ervaar ik dat als nodig. Een ontmoeting met mijzelf, een ontmoeting met God is noodzakelijk om het leven te blijven verstaan. Weten en doorléven waar ik voor wil en moet gaan. Geïnspireerd worden om te kunnen inspireren. Periodiek alleen zijn is een verrijking.

Naast de gesprekken met cliënten en anderen, lees ik van alles. Ook dat roept weer vragen op. Vragen over hoe ik het leven zag en nu zie. Nieuwe inzichten ontstaan. Dat is mooi en uitdagend. De waarde van het leven ervaren en het goddelijke zien dat in veel zichtbaar is, is als een cadeau. Dat maakt me dankbaar.

Goed is goed genoeg. Elk dag geeft genoeg voor die dag. Ik hoef niet meer te geven dan ik heb.

Kerken op Flakkee

Elk dorp heeft hier een eigen kerk. Ik houd van die gebouwen, hun authentieke vorm. Ook de plaats van het gebouw, die de verwachting wekt dat het onderlinge verbondenheid bevordert. Zoals die ene in Nieuwe Tonge, die centraal in het dorp staat en waar je een rondje omheen kunt maken. Met die vrolijke vlaggenlijn erbij versterkt dat beeld zich.

Achthuizen

In een brochure lees ik dat het geloof op Goeree-Overflakkee onverminderd belangrijk is. De tradities en christelijke waarden zorgen voor een vast ritme en rust.

Stad aan ’t Haringvliet

“Typerend voor de mensen is ook verantwoordelijkheid en de zorg voor elkaar. Door kerk en gezamenlijke arbeid zijn de mensen op Goeree-Overflakkee sterk betrokken bij elkaar en is er een grote mate van saamhorigheid.
Het verenigingsleven vormt daarbij een
onmisbare schakel.”

Den Bommel

Hopelijk is het de liefde die de bevolking verbindt. Erbij horen, ook als je anders denkt.

Bloembollenvelden

Dachten we vroeger ervoor naar Lisse en omgeving te moeten om ze te zien. Vandaag werd zichtbaar dat op Flakkee ook flink wat velden met kleurige bloemen te zien zijn. Wat een feestje om die kleurenpracht te aanschouwen!

We begonnen onze fietstocht in Den Bommel. Langs de bloembollenvelden daar reden we naar Achthuizen en via Zuidzijde trappen we naar de omgeving van Nieuwe Tonge en Middelharnis.

Na een poosje gewacht te hebben bij een sluis hebben we een eind over de hoge dijk langs het Haringvliet gereden. Na Stad aan ’t Haringvliet waren we even later weer terug in Den Bommel.

Het is een prachtige dag. Fietsen zonder jas in de wind is goed te doen. Heerlijk!